Ranked-Choice Voting (Pagboto sa Pamamagitan ng Pagraranggo ng mga Piniling Kandidato)

I voted sticker yard sign

Pinapayagan ng ranked-choice voting na magbigay ang mga botante ng ranggo sa mga kandidato ayon sa pagkakasunud-sunod ng kanilang kagustuhan, at inaalis nito ang pangangailangang magsagawa ng hiwalay na mga run-off election (pandesisyong eleksyon).

Noong Marso 2002, ipinasa ng mga botante ng San Francisco ang ranked-choice voting bilang pag-amyenda sa Tsarter ng Lungsod, at ginagamit ito sa bawat lokal na eleksyon mula noong 2004.

Simula Nobyembre 5, 2019, Pinagsamang Pangmunisipal na Eleksyon, gagamit ng bagong sistema ng pagboto ang San Francisco kung saan maaaring magbigay ng ranggo ang mga botante ng hanggang 10 kandidato sa labanang ranked-choice, sa halip na hanggang tatlong kandidato sa dating sistema. Upang malaman ang tungkol sa bagong sistema ng pagboto, bisitahin ang pahina na Maglulunsad ng Bagong Sistema ng Pagboto sa Nobyembre 5, 2019 na Eleksyon.

Nais ninyong magkaroon ng karagdagang kaalaman tungkol sa ranked-choice voting? Nagbibigay ang pahinang ito ng mga instruksiyon para sa pagmarka ng isang labanang gumagamit ng ranked-choice voting, mga mahahalagang punto na dapat tandaan, mga katanungang madalas na itanong, at marami pang iba.

Nais ninyong magsanay sa pagmarka ng labanang ranked-choice na may 10 ranggo? Gamitin ang Interaktibong Pampraktis na Balota para sa Pagboto na Ranked-Choice.

Paano ko mamarkahan ang aking balota na may mga labanang ranked-choice voting?

Para sa mga labanang gumagamit ng ranked-choice voting, nakalista ang mga pangalan ng mga kandidato sa mga hanay na nasa kaliwang bahagi ng isang grid. Nakalagay sa pinakataas na hanay ang numero ng mga ranggo.

Maaaring magbigay ng ranggo ang mga botante sa lahat ng kandidato sa isang labanan – hanggang 10 kandidato – gamit ang mga kolum sa balota upang isaad ang kanilang mga pinipili. Maaaring magbigay ng ranggo ang mga botante nang kahit gaano karami o kakaunting kandidato ayon sa. Kung hindi gusto ng mga botanteng magbigay ng ranggo sa mga ibang mga kandidato, maaari nilang iwanang blangko ang mga natitirang kolum.

Walang pakinabang sa kandidato ang pagraranggo ng isang partikular na kandidato nang higit sa isang beses. Kung binigyan ng ranggo ang isang kandidato ng botante bilang una, pangalawa, pangatlong pinili, at iba pa, kapareho ito ng pag-iwan ng blangko sa ikalawa, ikatlong pinili, at iba pa.

Kahit maaaring magbigay ng ranggo sa bagong sistema ng pagboto hanggang 10 sa mga labanang ranked-choice voting, ang bilang ng mga ranggo na nakalista sa balota para sa isang katungkulan ay ibabase sa bilang ng mga kandidato na tumatakbo para sa katungkulang iyon. Sa madaling salita, magkakaroon ng 10 ranggo ang mga labanang ranked-choice voting na may 10 o higit pang mga kwalipikadong kandidato, habang ang mga labanang may mas kaunting kandidato naman ay magkakaroon ng mas kaunting mga ranggo.

Upang mabigyan ng ranggo ang mga kandidato sa balota, punan ang mga oval mula kaliwa hanggang kanan:

  • Sa unang kolum para sa inyong unang pipiliin.
  • Sa pangalawang kolum para sa inyong ikalawang pipiliin.
  • Sa pangatlong kolum para sa inyong ikatlong pipiliin, at iba pa.

Upang bumoto para sa isang kwalipikadong write-in (isinusulat-lamang) na kandidato na hindi nakalista sa balota, isulat ang pangalan ng tao sa espasyo sa dulo ng listahan ng kandidato at punan ang oval para sa ranggo.

demo ballot

Mga Mahahalagang Puntong Dapat Tandaan

 
demo ballotMaaari niyong bigyan ng ranggo ang kahit gaano karaming kandidato ayon sa inyong kagustuhan, Kung hindi ninyo gustong magbigay ng ranggo sa ibang mga kandidato, iwanang blangko ang mga kolum.

 

Huwag punan ang mahigit sa isang oval sa magkaparehong kolum. Kung magbibigay kayo ng parehong ranggo sa maraming kandidato, hindi mabibilang ang inyong boto sa ranggong iyon at sa mga susunod na iba pang mga ranggo.

 

demo ballotHuwag ninyong bigyan ng ranggo nang higit sa isang beses ang parehong kandidato. Hindi makakatulong ang pagraranggo ng parehong kandidato ng higit sa isang beses, dahil mabibilang lamang ng isang beses ang inyong boto para sa kandidatong iyon.

Paano gumagana ang sistemang ranked-choice voting?

Para sa mga labanang ranked-choice, bibilangin ang unang pinili ng lahat. Kung nakatanggap ang kandidato ng isang mayorya (50% + 1) ng mga unang-pili na boto, panalo ang kandidato. Kung walang kandidato ang nakatanggap ng mayorya, tatanggalin ang kandidatong pinakahuli sa labanan, at bibilangin ang mga boto para sa susunod na pinili ng mga botante. Uulitin nang uulitin ang siklo na ito hanggang sa may manalo ng mayorya.

Round 1
Bibilangin ang unang-pinili ng lahat.

1_winKung nakatanggap ang kandidato nang higit sa 50% ng mga boto para sa unang-pinili, panalo ang kanditatong iyon.

 
 

1_lossKung walang nanalong kandidato sa Round 1, magpapatuloy ang bilangan sa Round 2.

 

Round 2 
Magsisimula ang proseso ng pagtatanggal ng mga kandidato. Tatanggalin ang kandidatong pinakahuli sa labanan at bibilangin ang boto para sa susunod na pinili ng mga botanteng pumili ng kandidatong natanggal.

Bibilangin ulit ang mga boto.

2_winKung nakatanggap ang kandidato ng higit sa 50% ng mga natitirang boto, panalo ang kanditatong iyon.
2_lossKung nakatanggap ang kandidato nang mahigit sa 50% ng mga boto sa Round 2, panalo ang kandidatong iyon. Kung walang nanalong kandidato sa Round 2, magpapatuloy ang mga round hanggang may manalo. Sa bawat round, tatanggalin ang kandidatong pinakahuli sa labanan, at bibilangin ang boto para sa susunod na pinili ng botanteng pumili ng kandidatong natanggal.

Paano bibilangin ang mga aking pinili?

Paano binibilang ang mga boto sa Round 1
Ang bibilangin lamang ay ang boto ninyo para sa kandidatong unang-pinili.

  • Kung makatanggap ang kandidato nang higit sa 50% ng mga boto para sa unang-pinili, panalo ang kandidatong iyon.
  • Kung walang nanalong kandidato sa Round 1, magpapatuloy ang bilangan sa Round 2.

Paano binibilang ang mga boto sa Round 2
Tatanggalin ang kandidatong pinakahuli sa labanan.

  • Kung natanggal ang inyong unang pinili, bibilangin ang boto ninyo para sa susunod na pinili.
  • Kung hindi natanggal ang inyong unang pinili, mananatili ang boto sa inyong unang pinili.

Magpapatuloy ang bilangan hanggang may manalo. Binibilang lamang ang boto para sa inyong ikalawang pinili kapag natanggal ang inyong unang pinili. Kung ang inyong una at pangalawang pinili ay parehong natanggal, bibilangin ang susunod na inyong pinili, at iba pa.

Mga Madalas na Katanungan tungkol sa Ranked-Choice Voting

  1. Kailangan ko bang bigyan ng ranggo ang lahat ng mga kandidato?
  2. Sa mga nakaraang eleksyon, maaari akong magbigay ng ranggo nang hanggang tatlong kandidato. Bakit ngayon, maaaring bigyan ng ranggo ang hanggang 10 kandidato?
  3. Ang lahat ba ng labanang ranked-choice ay magkakaroon ng 10 ranggo?
  4. Maaapektuhan ba ang aking unang pinili kung nagbigay ako ng ranggo sa ibang kandidato?
  5. Sa ilalim ng anong mga sitwasyon na maaaring matanggal ang aking unang pinili?
  6. Kung nais kong manalo ang aking unang-pinili na kandidato, maaari ba akong magbigay ng ranggo sa kandidatong ito bilang una, pangalawa, pangatlo, at iba pa?
  7. Maaari ba akong magbigay ng parehong ranggo sa maraming kandidato?
  8. Sino ang mga inihahalal gamit ang ranked-choice voting?
  9. Paano kung mayroon pa akong mga katanungan?
  1. Kailangan ko bang bigyan ng ranggo ang lahat ng mga kandidato?
    Hindi. Maaari niyong bigyan ng ranggo ang kahit na gaano karaming kandidato, na hanggang 10. Kung hindi niyo gustong bigyan ng ranggo ang mga ibang kandidato, iwanang blangko ang mga kolum.
     
  2. Sa mga nakaraang eleksyon, maaari akong magbigay ng ranggo nang hanggang tatlong kandidato. Bakit ngayon, maaaring bigyan ng ranggo nang hanggang 10 kandidato?
    Mula 2004, noong ipinatupad ng San Francisco ang ranked-choice voting, pinapayagan ng sistemang pagboto ng Lungsod na magbigay ng ranggo hanggang tatlong kandidato. Sa bagong sistema, pinapayagan ang mga botante na magbigay ng ranggo sa lahat ng tumatakbo sa isang katungkulan, na hanggang 10 kandidato.
     
  3. Ang lahat ba ng labanang ranked-choice ay magkakaroon ng 10 ranggo?
    Hindi. Magkatumbas ang bilang ng mga ranggo sa bilang ng mga kandidato ng tumatakbo sa isang katungkulan, na hanggang 10 kandidato.
     
  4. Maaapektuhan ba ang aking unang pinili kung nagbigay ako ng ranggo sa ibang kandidato?
    Hindi. Kung binigyan niyo ng ranggo ang ibang kandidato, hindi maaapektuhan ang inyong unang pinili. Bibilangin lamang ang inyong unang pinili sa Round 1. Isasaalang-alang ang inyong pangalawa, pangatlo, pang-apat, at ibang mga pinili, kung hindi nanalo ang inyong unang pinili na kandidato.
     
  5. Sa ilalim ng anong mga sitwasyon na maaaring matanggal ang aking unang pinili?
    Kung walang kandidatong nakatanggap nang higit sa 50% ng mga boto para sa unang-pinili, tatanggalin ang kandidatong pinakahuli sa labanan. Kung natanggal ang inyong unang pinili, bibilangin ang inyong susunod na pinili, at iba pa. Magpapatuloy ang proseso ng pagtatanggal hanggang may panalo.
     
  6. Kung nais kong manalo ang aking unang-pinili na kandidato, maaari ba akong magbigay ng ranggo sa kandidatong ito bilang una, pangalawa, pangatlo, at iba pa?
    Hindi. Bibilangin lamang ang inyong boto nang isang beses para sa inyong unang pinili. Kung nagbigay kayo ng ranggo sa parehong kandidato bilang una, pangalawa, at pangatlo, katumbas nito ang pag-iwang blangko sa pangalawa at pangatlong pinili ninyo.
     
  7. Maaari ba akong magbigay ng parehong ranggo sa maraming kandidato?
    Hindi. Kung nagbigay kayo ng parehong ranggo sa maraming kandidato, itinatawag itong “over-vote” (o sobrang pagboto.) Hindi maaaring mabilang ang inyong boto sa ranggong iyon at mga susunod na mga ranggo.
     
  8. Sino ang mga inihahalal gamit ang ranked-choice voting?
    Gumagamit ang mga botante sa San Francisco ng ranked-choice voting upang maghalal ng mga kinatawan para sa karamihan ng mga lokal na katungkulan:
    • Mayor
    • Assessor-Recorder (Tagatasa-Tagatala)
    • City Attorney (Abogado ng Lungsod)
    • District Attorney (Abogado ng Distrito)
    • Public Defender (PampublikongTagapagtanggol)
    • Sheriff
    • Treasurer (Ingat-Yaman)
    • Members of the Board of Supervisors (Mga Miyembro ng mga Lupon ng mga Superbisor)

  9. Paano kung mayroon pa akong mga katanungan?
    Kung mayroon pa kayong mga katanungan tungkol sa ranked-choice voting, tawagan ang Departamento ng mga Eleksyon sa (415) 554-4310 o mag-email sa SFVote@sfgov.org.